YEŞİL ÇİZİK ZEYTİN KİTAPLAŞTI

Balıkesir Üniversitesi (BAÜN) Fen Edebiyat Fakültesi Coğrafya Bölümü akademisyenleri Prof. Dr. Recep Efe, Prof. Dr. Abdullah Soykan ve Prof. Dr. İsa Cürebal tarafından kaleme alınan ‘Edremit Körfezi Yeşil Çizik Zeytini’ başlıklı kapsamlı eser, basılarak bilim ve yazın dünyasındaki yerini aldı.

İnsanlık tarihi boyunca barışın, bereketin ve köklü medeniyetlerin simgesi olan zeytin bitkisini her yönüyle mercek altına alan bu değerli çalışma, bölgenin tarımsal potansiyeline ve kültürel birikimine güçlü bir ayna tutuyor.

EDREMİT KÖRFEZİ’NİN EN ÖNEMLİ COĞRAFİ İŞARETLİ ÜRÜNÜ

Bölgenin en mühim coğrafi işaretli tarımsal değerlerinden biri konumundaki Edremit Körfezi Yeşil Çizik Zeytini’ni uluslararası standartlarda akademik bir yaklaşımla inceleyen bu eser; zeytinin ideal yetişme koşullarından tarihsel gelişim evrelerine, geleneksel işleme tekniklerinden köklü kültürel mirasına kadar oldukça geniş bir yelpazede hazırlandı. Kitap, yörenin hem coğrafi ve doğal özelliklerini hem de kültürel değerlerini tüm ayrıntılarıyla gözler önüne sermeyi hedefliyor.

Antik dönemlerden günümüze dek hiçbir tabiat unsurunun insanlık medeniyetleri üzerinde zeytin kadar belirleyici, yönlendirici ve derin bir etkide bulunmadığını ifade eden yazarlar, kadim zeytin ağaçlarının gölgesinde biçimlenen Edremit Körfezi kültürünün yüzyıllardır toprak, emek ve sabrın harmanlandığı ortak bir hikayeyi yaşattığını dile getirdi. Edremit Körfezi Yeşil Çizik Zeytini'nin yalnızca sıradan bir tarım mahsulü olmadığının altını çizen akademisyenler, bu coğrafi işaretli değerin bölgenin yaşam tarzını, özgün üretim geleneklerini ve zengin kültürel hafızasını simgeleyen en kıymetli unsurların başında geldiğini vurguladı.

KAPSAMLI ARAZİ ÇALIŞMALARI VE BİLİMSEL VERİLERLE

Son yıllarda Edremit Körfezi Yeşil Çizik Zeytini'nin gerek ulusal gerekse uluslararası platformlarda tanınırlığının giderek arttığına dikkat çeken araştırmacılar, coğrafi işaret tescilli ürünlerin ekonomik ve kültürel karşılığının her geçen gün daha net anlaşıldığını, yerel üretimin korunarak gelecek nesillere aktarılmasının ise stratejik bir zorunluluk olduğunu ifade etti. Eserin hazırlık aşamasında Edremit Yöresi'nde yeşil çizik zeytinin yetişme ortamlarını, köken bilgisini, tarihsel arka planını ve işleme usullerini aydınlatmak amacıyla son derece detaylı arazi çalışmaları gerçekleştirdiklerini belirten yazarlar, zeytin bitkisinin gelişimini doğrudan etkileyen jeolojik, jeomorfolojik, iklimsel, hidrolojik, toprak ve biyocoğrafik niteliklerin derinlemesine incelendiğini kaydetti.

Diğer taraftan, Türkiye'nin 2025-2026 sezonunda gerçekleştirdiği 750 bin tonluk sofralık zeytin üretimiyle dünya genelinde zirvede yer almasının; hem ekolojik anlamda zeytin yetiştiriciliğinde hem de kültürel anlamda zeytin işleme geleneğinde ulaşılan en üst noktayı net bir şekilde kanıtladığını belirten akademisyenler, bu büyük başarının ülkemizin zeytincilik sektöründeki devasa potansiyelini açıkça ortaya koyduğunu ifade etti.

EDREMİT (AYVALIK) ZEYTİN ÇEŞİDİNİN ÜSTÜN ÖZELLİKLERİ

Hazırlanan bu kıymetli eserde, Edremit Yöresi'ne has fiziki koşullar ile bölgenin elverişli ekolojik yapısına kusursuz bir uyum sağlayan Edremit (Ayvalık) zeytin çeşidinin, hem Türkiye'nin hem de dünyanın en kaliteli ve seçkin yeşil çizik sofralık zeytinlerinin yetişmesine olanak tanıdığının somut bilimsel verilerle kanıtlandığı ifade edildi.

Kitapta ayrıca, ürünün dalından koparılıp sofralara ulaştırılıncaya kadar geçen titiz süreçte bilgi birikimi ve tecrübenin taşıdığı hayati öneme değinilirken; Edremit Yeşil Çizik Zeytini'nin sürdürülebilir bir anlayışla markalaşması ve ulusal ile uluslararası mecralarda tanıtılmasına yönelik yürütülen çalışmalar da etraflıca ele alındı. Edremit Yeşil Çizik Zeytini'ni ekolojik özellikleri bakımından alternatif üretim merkezleriyle mukayeseli olarak inceleyen, geleneksel yeşil çizik zeytin imalat yöntemlerini gün ışığına çıkaran ve yöre halkının kuşaktan kuşağa aktardığı birikimleri bilimsel bir süzgeçten geçirerek kalıcı hale getiren bu eserin, alanındaki önemli bir akademik boşluğu dolduracağına olan inanç yinelendi.